Η μέθοδος LASIK είναι η πιο δημοφιλής επέμβαση laser για τη διόρθωση διαθλαστικών ανωμαλιών όπως η μυωπία, η υπερμετρωπία και ο αστιγματισμός. Η μέθοδος LASIK σμιλεύει και ουσιαστικά αναδιαμορφώνει την επιφάνεια του κερατοειδούς, επιτρέποντας έτσι το φως που εισέρχεται στον οφθαλμό να εστιαστεί σωστά επάνω στον αμφιβληστροειδή και όχι μπροστά ή πίσω από αυτόν.

Πώς πραγματοποιείται η μέθοδος LASIK;

Η μέθοδος LASIK έχει 2 στάδια. Στο πρώτο στάδιο της επέμβασης δημιουργείται ο επιφανειακός κρημνός (flap), ο οποίος αποτελεί μέρος του κερατοειδή χιτώνα. Αφού σηκωθεί ο κρημνός με μια ειδική μικροσκοπική λαβίδα, τότε δρα το excimer laser το οποίο σμιλεύει την επιφάνεια του κερατοειδούς, αφαιρώντας έτσι βαθμούς μυωπίας, υπερμετρωπίας και αστιγματισμού. Στη συνέχεια ο χειρουργός-οφθαλμίατρος επανατοποθετεί και «στρώνει» προσεκτικά τον κρημνό (flap), αφήνοντας έτσι το μάτι σχεδόν ανέπαφο. Η διαδικασία γίνεται για κάθε μάτι ξεχωριστά, κάτω από άσηπτες συνθήκες για την αποφυγή του παραμικρού κινδύνου μόλυνσης.

Επεμβαση Lasik femtosecond laser

LASIK ή Femtosecond LASIK;

Τα τελευταία χρόνια λόγω της προόδου της τεχνολογίας τα laser που χρησιμοποιούμε στη διαθλαστική χειρουργική μας προσφέρουν μεγαλύτερη ακρίβεια και ταχύτητα στην όλη διαδικασία του laser. Από τα τελευταία επιτεύγματα που διαθέτουμε είναι το femtosecond laser το οποίο έχει πολλή γρήγορη διάρκεια παλμού (10-15 δευτερόλεπτα). Το Femtosecond LASIK χρησιμοποιείται για το σχηματισμό του κρημνού (flap) του κερατοειδούς και προτιμάται διότι κατά τη διάρκεια της επέμβασης του laser δεν επεμβαίνει το ανθρώπινο χέρι. Έτσι το flap δημιουργείται με εξαιρετική ακρίβεια, γεγονός που ωφελεί τη μετεγχειρητική αποκατάσταση του ματιού. Το femtosecond laser δημιουργεί ένα αρκετά λείο κρημνό και έτσι η αποκατάσταση της όρασης είναι ταχύτατη σε σχέση με άλλες μεθόδους διαθλαστικής χειρουργικής όπως PRK ή κλασσική μέθοδος LASIK, όπου το flap γίνεται με μηχανικό μικροκερατόμο.

Ποια είναι η καλύτερη μέθοδος για laser μυωπίας;

Η καλύτερη μέθοδος για laser μυωπίας είναι διαφορετική για κάθε ασθενή και εξαρτάται από τα ευρήματα του προεγχειρητικού ελέγχου. Επίσης προκύπτει μετά από συζήτηση με τον ασθενή σχετικά με τις προοπτικές της αποκατάστασης, αλλά και τις καθημερινές του συνήθειες.

Σημαντικό ρόλο παίζει η τοπογραφία του κερατοειδούς, η οποία μας δείχνει εκτός από την καμπυλότητα της πρόσθιας και της οπίσθιας επιφάνειας και το πάχος του κερατοειδούς. Εάν πρόκειται για ένα λεπτό κερατοειδή ο χειρουργός-οφθαλμίατρος θα σας προτείνει αναλόγως ποια μέθοδος είναι καλύτερη για εσάς.

Η πρόοδος της τεχνολογίας μειώνει εξαιρετικά τις πιθανότητες επιπλοκών, προσφέροντας καλή και άμεση αποκατάσταση της όρασης είτε επιλέξουμε τη μέθοδο Femto-Lasik, είτε την trans-PRK. Στη μέθοδο trans-PRK, όπως και στη Femto-Lasik, ο χειρουργός-οφθαλμίατρος δεν αγγίζει τον κερατοειδή. Η μέθοδος αυτή είναι γνωστή και σαν no-touch τεχνική. Η μέθοδος trans-PRK εφαρμόζεται συνήθως σε λεπτούς κερατοειδείς (με μικρότερο πάχος) και χρησιμοποιείται για διόρθωση μυωπίας μέχρι 7 βαθμούς περίπου.

Η όλο και λιγότερη επαφή του χειρουργού με τα μάτια μας εξασφαλίζει καλύτερη μετεγχειρητική αποκατάσταση του κερατοειδούς. Χαρακτηριστικό είναι ότι στη μέθοδο Femto-Lasik ο ασθενής αντιλαμβάνεται άμεση βελτίωση της όρασης από τις πρώτες ώρες, δεν νιώθει πόνο, ενώ μπορεί να επιστρέψει στις δραστηριότητές του από την επόμενη ημέρα. Με τη μέθοδο femto-Lasik μπορούμε να διορθώσουμε μέχρι και 12 βαθμούς μυωπίας, 6 βαθμούς υπερμετρωπίας και 6 βαθμούς αστιγματισμού.

Διαφορές LASIK και PRK

Διαφορές Lasik και PRK υπάρχουν μόνο στα πρώτα στάδια της επέμβασης. Κατά τ’ άλλα το laser που χρησιμοποιείται για τη σμίλευση του κερατοειδή είναι το ίδιο και ονομάζεται excimer laser. Ο τρόπος που δρα το excimer laser είναι επίσης κοινός και ανάλογα με το είδος του διαθλαστικού σφάλματος γίνεται στο κέντρο του κερατοειδούς (μυωπία) ή στην περιφέρεια (υπερμετρωπία).

Η μέθοδος LASIK (Laser In Situ Keratosmileusis), καθώς και η μέθοδος PRK (Φωτοδιαθλαστική Κερατεκτομή) γίνονται σε ειδικά διαμορφωμένες αίθουσες laser διαθλαστικής χειρουργικής σε οφθαλμολογικά τμήματα ημερήσιας νοσηλείας. Αυτό σημαίνει ότι ο ασθενής δε χρειάζεται να διανυκτερεύσει σε κάποια κλινική ή να παραμείνει πάνω από 3 ώρες. Η όλη διαδικασία του laser διαρκεί περίπου 10-15 και για τα 2 μάτια, συμπεριλαμβανομένης και της αποστείρωσης που είναι απαραίτητη.

Στην κλασσική μέθοδος LASIK χρησιμοποιείται ένα εργαλείο που ονομάζεται μικροκερατόμος. Ο μικροκερατόμος είναι ένα ειδικό ρομποτικό μαχαιρίδιο, το οποίο ανασηκώνει περίπου 100-130μm της επιφάνειας του κερατοειδούς. Το τμήμα αυτό δεν αφαιρείται, αλλά σηκώνεται σα μια λεπτή φλοίδα (ή πέταλο) και ονομάζεται κρημνός (flap). Αντίστοιχα στη μέθοδο PRK απομακρύνεται το επιθήλιο του κερατοειδούς, χωρίς τη δημιουργία του flap, όπως γίνεται στη μέθοδο LASIK. Εν συνεχεία και στις 2 περιπτώσεις δρα το excimer laser, το οποίο αναδιαμορφώνει την επιφάνεια του κερατοειδούς. Στο τέλος της διαδικασίας στην LASIK έχουμε επανατοποθέτηση του flap, ενώ στη PRK τοποθέτηση θεραπευτικού φακού επαφής, ο οποίος βοηθά στην επούλωση του επιθηλίου.

Η αποκατάσταση της όρασης επιτυγχάνεται πιο γρήγορα με τη μέθοδο LASIK απ’ ότι στην PRK. Ένας ασθενής μετά από LASIK έχει λιγότερες ενοχλήσεις τις πρώτες μέρες και μπορεί να επιστρέψει στη δουλειά του άμεσα. Στη μέθοδο PRK τις πρώτες μέρες ο ασθενής αισθάνεται περισσότερες ενοχλήσεις συγκριτικά με τη LASIK και η αποκατάσταση της όρασης διαρκεί περισσότερο (5-10 μέρες).

Ωστόσο, η μέθοδος PRK είναι ευκολότερη και σε δεύτερο χρόνο επιτυγχάνει ποιοτικά καλύτερη όραση (λόγω απουσίας flap), έχει λιγότερη ξηροφθαλμία και είναι ιδανική επιλογή για ασθενείς με ανατομικές δυσκολίες, μικρούς βαθμούς μυωπίας και μικρό πάχος κερατοειδούς.

Τέλος, όσον αφορά τη χρήση κολλυρίων μετά την επέμβαση (αντιβιοτικό και κορτιζόνη), στη μεν επέμβαση LASIK χρησιμοποιούνται για 7-10 μέρες, ενώ στην PRK για περίπου 1,5-2 μήνες.

Σήμερα έχουν επικρατήσει οι εξελιγμένες μέθοδοι Femto-Lasik και trans-PRK, οι οποίες έχουν σχεδόν τα ίδια αποτελέσματα στην όραση και όσον αφορά τα πλεονεκτήματά τους το τελικό αποτέλεσμα είναι πρακτικά το ίδιο. Τα αποτελέσματα ακόμη και σε διεθνείς επιστημονικές μελέτες είναι συγκρίσιμα. Η επιλογή της κατάλληλης μεθόδου έγκειται πλέον στα αποτελέσματα του προεγχειρητικού ελέγχου που χρειάζεται να υποβληθεί ο ασθενής.

Είναι αξιόπιστη η επέμβαση μυωπίας με laser (Lasik);

Η επέμβαση μυωπίας με τη μέθοδο Lasik θεωρείται αξιόπιστη και ασφαλής, γεγονός που έχει προκύψει από διεθνείς πολυκεντρικές μελέτες 1, οι οποίες έχουν πραγματοποιηθεί υπό την αιγίδα του Διεθνούς Οργανισμού Φαρμάκων και Τροφίμων Αμερικής (FDA). Σύμφωνα με τις μελέτες αυτές, πάνω από 96% των ασθενών που υπεβλήθησαν σε επέμβαση Lasik για τη διόρθωση της μυωπίας είχαν 10/10 όραση 3 μήνες μετά την επέμβαση. Αξιοσημείωτο εύρημα είναι επίσης ότι κανένας ασθενής δε χρειάστηκε να υποβληθεί σε επαναληπτική επέμβαση, για να διορθωθεί υπολειπόμενη μυωπία ή κάποιος μικρός βαθμός επανεμφάνισης. Οι ασθενείς στην πλειοψηφία τους ήταν πολύ ευχαριστημένοι από το αποτέλεσμα της επέμβασης από ερωτηματολόγιο που κλήθηκαν να συμπληρώσουν.

Επίσης, θυμηθείτε ότι οι περισσότεροι μύωπες ή υπερμέτρωπες είναι χρήστες φακών επαφής, τους οποίους φορούν πολλές ώρες την ημέρα, ενώ κάποιοι δεν είναι τόσο σχολαστικοί με τους κανόνες υγιεινής. Η διόρθωση της μυωπίας με τη μέθοδο Lasik είναι σαφώς πιο ασφαλής και αξιόπιστη από τους φακούς επαφής σας!

Eydelman M, Hilmantel G, Tarver ME, et.al. Symptoms and Satisfaction of Patients in the Patient-Reported Outcomes With Laser In Situ Keratomileusis (PROWL) Studies. JAMA Ophthalmol. 2017 Jan 1;135(1):13-22.

Ανάρρωση μετά από laser LASIK

Η ανάρρωση μετά από laser με τη μέθοδο Lasik είναι πολύ γρήγορη, σε σχέση με άλλες μεθόδους. Ο κρημνός που δημιουργείται (flap) και επανατοποθετείται στη θέση του αφού ολοκληρωθεί η σμίλευση του κερατοειδούς, αφήνει το μάτι ήρεμο και σχεδόν ανέπαφο. Γι’ αυτό το λόγο η Lasik θεωρείται ανώδυνη επέμβαση τόσο στην αίθουσα του laser όπου πραγματοποιείται, όσο και μετεγχειρητικά. Έτσι ο χρόνος ανάρρωσης μετά από laser Lasik μειώνεται αισθητά και οι ασθενείς ήδη από την πρώτη ημέρα αντιλαμβάνονται μεγάλη βελτίωση στην όρασή τους. Η ταχεία ανάρρωση μετά από Lasik επιτρέπει στον ασθενή να επιστρέψει στις καθημερινές του δραστηριότητες μέσα στις επόμενες ημέρες κιόλας! Δεδομένου ότι η φαρμακευτική αγωγή με τα κολλύρια (αντιβιοτικό και κορτιζόνη) που θα χρησιμοποιήσετε είναι σύντομη (7-10 ημέρες), η επιστροφή στις συνήθειες και στα χόμπι σας θα είναι επίσης πιο εύκολη!

Επιπλοκές LASIK

Η επέμβαση Lasik, όπως και κάθε χειρουργείο έχει σπάνιες επιπλοκές. Ωστόσο είναι γεγονός ότι με την πρόοδο της τεχνολογίας και την εξέλιξη των lasers (femtosecond laser), οι επιπλοκές είναι σχεδόν μηδαμινές.

Τα περισσότερα προβλήματα έχουν καταγραφεί με τη δημιουργία του flap με το μικροκερατόμο, πριν τη χρήση του femtosecond laser. Συγκεκριμένα ο κρημνός που δημιουργείται (flap) μπορεί να έχει ανώμαλο σχήμα, να υποστεί διάτρηση, ή να είναι πολύ μικρός. Τέτοιου είδους προβλήματα έχουν εξαλειφθεί με τη χρήση του femtosecond laser σήμερα, καθώς δεν παρεμβαίνει ανθρώπινο χέρι στη δημιουργία του flap και το αποτέλεσμα είναι τέλειο.

Άλλες διεγχειρητικές επιπλοκές που έχουν καταγραφεί στην επέμβαση Lasik είναι η δημιουργία ελλείματος στο επιθήλιο του κερατοειδούς. Συνήθως αυτό συμβαίνει όταν ο ασθενής είναι μεγαλύτερης ηλικίας, έχει υποστεί κάποιο τραύμα στον κερατοειδή στο παρελθόν ή πάσχει από διαβήτη.

Τι κάνουμε: Είναι μια επιπλοκή που αντιμετωπίζεται άμεσα με πολλή ενυδάτωση και χρήση θεραπευτικού φακού επαφής, ο οποίος προωθεί την διαδικασία της επιθηλιοποίησης.
Μετεγχειρητικά, η επέμβαση Lasik μπορεί επίσης να δημιουργήσει κάποια προβλήματα, όπως υπέρ ή υπό-διόρθωση της μυωπίας, μετακίνηση του flap (η οποία μπορεί να οφείλεται σε έντονο σφίξιμο ή τρίψιμο των ματιών, έντονη ξηροφθαλμία ή τραύμα.

Τι κάνουμε: Σε αυτή την περίπτωση αρχικά δίνουμε οδηγίες στον ασθενή σχετικά με την προσοχή τις πρώτες μέρες για την αποφυγή τριψίματος ή έντονων βλεφαρισμών. Εάν διαπιστωθεί ότι όντως ο κρημνός (flap) έχει κουνηθεί, τότε θα πρέπει να επανατοποθετηθεί στη θέση του.

Προβλήματα μετά από επέμβαση Lasik θεωρείται και η αίσθηση ξηροφθαλμίας, η οποία θεωρείται φυσιολογική και δε μας ανησυχεί. Συμβαίνει περίπου στο 70% των ασθενών που υποβάλλονται σε Lasik και ποικίλει όσον αφορά το βαθμό αίσθησης.

Τι κάνουμε: Η συμβουλή που δίνουμε είναι η πολύ συχνή χρήση τεχνητών δακρύων, ακόμη και μήνες μετά την επέμβαση, καθώς τα νεύρα που βρίσκονται εντός του κερατοειδούς και συμμετέχουν στην παραγωγή δακρύων έχουν καταστραφεί από τη δράση του laser. Εάν τα συμπτώματα ξηροφθαλμίας είναι πολύ έντονα, μπορείτε να χρησιμοποιείτε επίσης και ενυδατική γέλη (gel) για μεγαλύτερη ανακούφιση. Ακόμη ο ασθενής μπορεί να χρησιμοποιήσει προσωρινά ή μόνιμα βύσματα των δακρυϊκών αποχετεύσεων.

Γυαλιά μετά από Lasik

Χιλιάδες άνθρωποι που έχουν κάνει Lasik είναι ευχαριστημένοι με τα αποτελέσματα. Η μεγάλη πλειοψηφία έχει πλήρως ανεξαρτοποιηθεί από τα γυαλιά, για τις περισσότερες από τις καθημερινές ασχολίες τους.

Άτομα άνω των 45 ετών που έχουν υποβληθεί σε Lasik, πιθανώς να έχουν πρόβλημα υπερμετρωπίας, όπως και άλλοι άνθρωποι της ηλικίας τους (εκτός αν έχει εφαρμοστεί το σύστημα ΜΟNOVISION, όπου το ένα μάτι αφήνεται ελαφρώς μυωπικό για να εξουδετερώνει μέρος της πρεσβυωπίας).

Σε ένα μικρό ποσοστό η ανάγκη για γυαλιά παραμένει, συνήθως σε ασθενείς με περίπλοκα ή έντονα προβλήματα μυωπίας, αστιγματισμού ή υπερμετρωπίας. Πολλοί από αυτούς επιλέγουν να χρησιμοποιούν βοηθητικά γυαλιά μετά την επέμβαση, για μερικές ώρες της ημέρας ή για ειδικές ασχολίες. Σε άλλους και αν το επιθυμούν, μετά από την πάροδο 6 μηνών μπορεί να εφαρμοστεί συμπληρωματική θεραπεία Laser για διόρθωση της υπολειπόμενης μυωπίας.